Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK), çeşitli sektörlerde faaliyet gösteren veri sorumlularının, müşterilerinden veya üçüncü kişilerden temin ettikleri iletişim bilgilerini reklam ve pazarlama amacıyla kullanmalarına ilişkin artan şikayetler üzerine önemli bir kamuoyu duyurusu yayımladı. Duyuruda, kişisel verilerin üçüncü kişilerden elde edilmiş olmasının, bu verileri reklam ve pazarlama amacıyla işleme konusunda doğrudan bir hukuki dayanak sağlamadığı ve faaliyetlerin 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na uygun yapılması gerektiği vurgulandı.
6698 sayılı Kanun, kişisel verilerin işlenmesinde temel hak ve özgürlükleri korumayı amaçlamaktadır. Kanun uyarınca kişisel veriler, kural olarak ilgili kişinin açık rızası olmaksızın işlenemez. Ancak Kanun'un 5. maddesinde belirtilen hukuki işleme şartlarından birinin bulunması halinde açık rıza aranmaksızın da veri işlenebilir. Veri sorumluları ayrıca, kişisel verilerin elde edilmesi sırasında ilgili kişileri kimlikleri, işleme amaçları, aktarılabilecek kişiler, veri toplama yöntemi ve hukuki sebebi ile Kanun kapsamındaki hakları hakkında bilgilendirmekle yükümlüdür.
KVKK, özellikle kişisel verilerin doğrudan ilgili kişiden elde edilmediği durumlarda uygulanacak usul ve esasların Aydınlatma Yükümlülüğünün Yerine Getirilmesinde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ'de düzenlendiğini hatırlattı. Duyuruda, çağrı merkezleri aracılığıyla yapılan doğrudan pazarlama aramalarında, veri sorumlularının öncelikle aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirmesi, ardından gerekli hallerde ilgili kişinin açık rızasını ayrı bir irade açıklamasıyla alması gerektiği belirtildi. İlgili kişilerin kampanyayı dinlemeye devam etmesi veya SMS'e ret cevabı vermemesi gibi davranışlar tek başına geçerli bir açık rıza olarak değerlendirilmemelidir.
Kurum, kişisel veri işleme faaliyetlerinin hukuka uygun yürütülmesi için altı maddelik önemli uyarılarda bulundu. Bu uyarılar arasında, aydınlatma yükümlülüğünün süresinde ve usulüne uygun yerine getirilmesi, kişilerin işleme süreçleri hakkında açıkça bilgilendirilmesi, açık rızanın belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanmış olması gerekliliği öne çıkıyor. Ayrıca, aydınlatma yükümlülüğü ile açık rıza alma süreçlerinin birbirinden bağımsız yürütülmesi ve tüm kişisel veri işleme süreçlerinde Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun hareket edilmesi gerektiği vurgulandı. Kanunda öngörülen yükümlülüklere aykırı hareket eden veri sorumluları hakkında idari yaptırım uygulanabileceği de belirtildi.
