Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT), "Özel Koleksiyon" bölümünde 86 yıl öncesine ait dikkat çekici bir istihbarat raporunu yayımladı. 16 Ağustos 1940 tarihli ve "aceledir" ibareli bu belge, Ankara'nın Ulus semtinde yabancı bir istihbarat şüphelisinin faaliyetlerini aydınlatmayı amaçlıyor.
Dönemin Milli Emniyet Hizmeti Riyaseti (MAH) tarafından Ankara B Amirliği'ne gönderilen raporda, henüz kimliği belirlenemeyen bir şahsın Ulus Meydanı'ndaki Tan kırtasiye mağazasından bir Leyka (Leica) fotoğraf makinesi ve 35 makara film satın aldığı belirtiliyor. Mağaza sahipleri, şahsın Rus veya Bulgar olabileceği yönünde tahminlerde bulunmuş.
Şüphelinin, aldığı fotoğraf makinesiyle yazı kopyalama ve büyütme yöntemleri hakkında bilgi edinmeye çalıştığı, hatta bir agrandisman cihazı (fotoğraf büyütme aleti) satın almak istediği dikkat çekiyor. Tan mağazasında bulunmayan bu cihazın bir kondansatörü, Şel (Shell) benzin deposunda bulunmuş ve mağaza sahipleri bunu tamamlayıp şahsa satmayı vadetmiş.
Raporda, şüphelinin ertesi gün (17 Ağustos 1940) Tan mağazasına geleceği bilgisi verilirken, MAH, Ankara B Amirliği'ne şahsın kimliğinin ve faaliyetlerinin tespit edilmesi için detaylı talimatlar iletiyor. Takibin, mağaza sahiplerini şüphelendirmeden, gizlice yapılması gerektiği vurgulanıyor.
Belge, istihbarat servisinin o dönemdeki hassas çalışma yöntemlerini ve karşı istihbarat faaliyetlerinin önemini gözler önüne seriyor. Kısa boylu ve sarışın olarak tarif edilen şahsın takibi, dönemin Ankara'sında yaşanan gizemli bir casusluk olayının perdesini aralıyor.
