DÜNYA'DA TEK ÖRNEĞİ OLAN GÜMÜŞ KAKMA MOTİFLER
“Yeşil Camii Pencere Parmaklıklarındaki Gümüş Kakma Motifler”
Erken Osmanlı mimari eserleri içinde Çelebi Sultan Mehmet dönemine kadar oldukça sade bir grafik çizen süsleme sanatı, Bursa Yeşil Camii’nde çini, taş, ahşap, kalem işi gibi tekniklerde en üst noktaya ulaşmış, seçkin süslemelere sahip bir cami ünvanını kazanmıştır.
Bir sanat abidesi olan Yeşil Camii’nin günümüze kadar kalın yağlı boya ve pas tabakaları altında saklı kalan, Türk maden sanatına yeni bir ışık tutacak olan demir pencere parmaklıklarının iç ve dış yüzeylerindeki gümüş kakma motifler, cami süsleme unsurları içinde maden süsleme tekniğinin de bulunduğunu ortaya koyması bakımından ayrı bir önem taşır.
Belirlenen gümüş kakma motiflerin benzerlerine ülkemizde ve dış ülkelerde günümüze kadar rastlanmamıştır. Bunun ilk kez dini yapıda uygulanmış olması kompozisyon ve bezemelerin son derece zengin çeşitlilik ve etkileyici hatta büyüleyici ayrıcalıklar göstermesi Osmanlı süsleme sanatında bir dönüm noktası teşkil etmemiş olup, daha sonraki uygulamalarda geleneksel sadelik tercihi devam etmiştir.
Yeşil Cami pencere parmaklıklarında belirlenen gümüş kakma motiflerin genelde kendilerine özgü motifler olmadığı taş, çini, ahşap, kalem işi ve stuko benzemeleri ile birlikte bir disiplin ve program dâhilinde Nakkaş Ali Bin İlyas Ali’nin yönetim ve sorumluluğunda yapıldığı anlaşılmaktadır.
Yeşil Camii’nde uygulanan gümüş kakma motiflerin çok özel ve inanılması güç bir sabır gerektiren özellikleri nedeni ile daha önce benzerlerinin yapılmadığı, bu uygulamadan sonra da tekrarlanmadıkları anlaşılmaktadır.
Günümüze kadar belirlenen pencere parmaklık motiflerine bakarak, bunların dünyada tek örnek oldukları söylenebilir.
Yrd. Doç. Dr. Bedri Yalman’ın “BURSA YEŞİL CAMİ PENCERE PARMAKLIKLARINDAKİ GÜMÜŞ KAKMA MOTİFLER” adlı makalesinden alınmıştır.
